İtici-Çekici (Push-Pull) Sistemi
Doğal mücadele yöntemi
Ana ürünü zararlıdan itip (repellent ara ekim), çevredeki tuzak bitkiye çeken (attractant sınır) iki bileşenli agroekolojik sistem. Sıra aralarındaki kokulu/itici bitki zararlıyı üründen uzaklaştırırken, tarla kenarındaki çekici tuzak bitki zararlıyı toplar ve faydalıları besler. Klasik mısır kök kurdu modelinden uyarlanan bu yaklaşım tırtıl ve afit baskısını hem azaltır hem yönetilebilir alana taşır.
⚠️ Güvenlik notları
İtici bitki ana ürünle su/ışık için aşırı rekabet etmesin — şerit genişliğini dengede tut. Çekici kenar zararlı deposuna dönüşmeden önce izle ve yönet. Sistemin tamamı faydalı barındırır; genel insektisit uygulaması dengeyi bozar.
🐛 Hangi zararlı/hastalığa karşı: Yaprak biti
Hazırlanışı
İki katman kur. İTİCİ (push): ana ürünün sıra aralarına kokusuyla zararlıyı kaçıran/karıştıran bitki ek — ör. baklagil yem bitkisi (yonca/üçgül) veya aromatik (fesleğen, nane, kekik) şeritleri; salgıladıkları uçucular hem zararlıyı şaşırtır hem toprağı iyileştirir. ÇEKİCİ (pull): parselin dış kenarına zararlıyı ve/veya doğal düşmanı çeken sınır bitkisi ek — ör. yüksek boylu ot (sorgum/sudan otu) veya hardal/kadife çiçeği şeridi; zararlı buraya yumurtlar, kenar aynı zamanda parazitoit-avcı deposu olur. Kenar tuzağını izle, yoğunlaşınca hedefli müdahale et; ana ürünü temiz tut.
Uygulama
İtici ara ekimi ana ürünle birlikte veya hemen sonra (ilkbahar, Nisan-Mayıs) yap; çekici kenar şeridini ana üründen birkaç hafta önce ekerek gelişmiş olmasını sağla. Sistem çok yıllık itici (yonca) ile yıllar boyu kalıcı hale getirilebilir.
📚 Kaynaklar
- Khan, Z.R., Midega, C.A.O., Amudavi, D.M., Hassanali, A. and Pickett, J.A. (2008) 'On-farm evaluation of the push-pull technology for the control of stemborers and striga weed on maize in western Kenya', Field Crops Research, 106(3), pp. 224-233. · ↗
Bu bilgi bilgilendirme amaçlıdır, zirai danışmanlık değildir. Ülkendeki ruhsat ve doz sınırları farklı olabilir; ürün etiketine ve yerel mevzuata uy. Hukuki danışmanlık ve tavsiye sunulmamaktadır. Tüm eylemler uygulayıcıların kendi sorumluluğundadır.
📖 Üye olmadan okuyorsun: bu ay 2 künye hakkın kaldı. Sınır her ayın başında yenilenir; ücretsiz hesapla sınır tamamen kalkar.
🌱 Bu bilgiyi kendi bostanında kullan
EkoBostan ücretsiz bir çiftçi defteridir: ekimlerini planla, gözlemini yaz, ekim nöbetini takip et, don uyarısı al. Ansiklopedi bu defterin açık rafıdır — hesabın olunca künyelerin tamamı sınırsız açılır.