Maydanoz
Petroselinum crispum · Maydanozgiller / Havuçgiller · sebze · İki yıllık
Yerel adlar: yaprak maydanoz, düz maydanoz, kıvırcık maydanoz, Kök maydanoz, Hamburg maydanozu, beyaz kök, şalgam maydanoz
ℹ️ İki yıllıktır; ikinci yıl çiçeğe kalkar ve şemsiye çiçekleri parazitoit arıcıkları besler. Sürekli aynı yatakta bırakılan maydanoz, havuçgil hastalık döngüsünü sessizce ayakta tutar — rotasyon planında bir 'havuçgil yılı' olarak işaretle.
📅 Ekim–dikim–hasat pencereleri
- Ekim: Mart–Ağustos · Hasat: Mayıs–Kasım — kademeli ekim
Pencereler geneldir; kendi ilinin iklimi ve o yılın gidişatı belirleyicidir. Don takibiyle birlikte değerlendir.
🔄 Ekim nöbetinde Maydanozgiller / Havuçgiller
Havuç, kereviz, maydanoz, dereotu, rezene, kişniş, kimyon ve anason aynı ailedendir; "baharat/otsu" diye ayrı bir grup yoktur — maydanoz ile havuç rotasyon açısından aynı üründür ve birini kaldırdığınız yatağa bunlardan hiçbirini 3 yıl boyunca ekmeyin. Bu ailenin en yaygın hastalığı olan havuç yaprak yanıklığının iyi haberi şu: etmen toprakta değil bitki artığında yaşar, artık çürüyünce ölür; yani hasattan sonra sap ve yaprakları gömüp çürümeyi hızlandırmak rotasyonun etkisini doğrudan artırır. Kötü haber: bu ailenin başlıca hastalıkları (yaprak yanıklığı, siyah çürüklük, kereviz geç yanıklığı) TOHUMLA da taşınır — kusursuz bir rotasyon bile bulaşık tohumla sıfırlanır, bu yüzden sertifikalı tohum ya da sıcak su uygulaması zorunlu tamamlayıcıdır. Daha önce havuçlarınızda oyuk leke (kök üzerinde çökük çukurcuklar) ya da kereviste sararıp solma gördüyseniz 3 yıl yetmez: 4 yıla çıkarın, o parselde araya yonca koymayın (yonca da oyuk leke konukçusudur) ve ara ürün olarak buğdaygilleri tercih edin. Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; zirai danışmanlık, teşhis veya reçete değildir.
Aynı parsele dönüş: en az 3 yıl. (kaynaktan çıkarım)
Bu aile azot bağlamaz — rotasyonun azot üreticisi değil tüketicisi tarafındadır ve ardıl ürüne azot devretmez. Grup içinde talep eşit değildir: havuç, maydanoz ve dereotu orta-düşük azotla yetinirken kereviz belirgin biçimde yüksek azot ve su ister, bu yüzden aileye tek bir sayı vermek yanıltıcı olur. Sayısal doz bilerek verilmemiştir: doz içeren extension belgeleri bu çalışmada açılamadığı için kg/da rakamı uydurulmamıştır. Pratik sonuç: kendisinden önce yeşil gübre olarak biçilip toprağa verilmiş bir baklagil gelmesi uygundur; kendisinden sonra yüksek azot talepli bir ürün planlanacaksa azot ayrıca sağlanmalıdır.
🤝 Kardeş bitkiler
✅ İyi komşular: Biber, Domates
Kardeş bitki bilgisi geleneksel bahçecilik gözlemleri ve kardesbitkiler.org uyum verisine dayanır; kesin kural değil, yerleşim önerisidir.
Bu bilgi bilgilendirme amaçlıdır, zirai danışmanlık değildir. Ülkendeki ruhsat ve doz sınırları farklı olabilir; ürün etiketine ve yerel mevzuata uy. Hukuki danışmanlık ve tavsiye sunulmamaktadır. Tüm eylemler uygulayıcıların kendi sorumluluğundadır.
📖 Üye olmadan okuyorsun: bu ay 2 künye hakkın kaldı. Sınır her ayın başında yenilenir; ücretsiz hesapla sınır tamamen kalkar.
🌱 Bu bilgiyi kendi bostanında kullan
EkoBostan ücretsiz bir çiftçi defteridir: ekimlerini planla, gözlemini yaz, ekim nöbetini takip et, don uyarısı al. Ansiklopedi bu defterin açık rafıdır — hesabın olunca künyelerin tamamı sınırsız açılır.